Trong nền y học phía Nam, PGS.TS.BS Lê Văn Quang – Người thầy vun xới khối Ngoại, Bệnh viện Thống Nhất là một tượng đài đáng kính. Với hàng chục năm cống hiến thầm lặng, ông không chỉ là một phẫu thuật viên tài ba với đôi bàn tay vàng cứu sống vô số sinh mệnh, mà còn là người thầy tận tụy dìu dắt bao thế hệ y bác sĩ. Sự nghiệp của ông gắn liền với những thăng trầm và sự vươn mình mạnh mẽ của Bệnh viện Thống Nhất. Bài viết dưới đây sẽ phác họa chi tiết chân dung, chuyên môn và những giá trị y đức cao đẹp mà vị giáo sư, bác sĩ tài năng này đã để lại cho cộng đồng.
Bệnh viện Thống Nhất và vai trò nòng cốt của Khối Ngoại khoa
Để hiểu được tầm vóc và những cống hiến của PGS.TS.BS Lê Văn Quang, trước hết chúng ta cần nhìn nhận vị thế đặc biệt của Bệnh viện Thống Nhất trong hệ thống y tế Việt Nam. Tiền thân là Bệnh viện Vì Dân, sau năm 1975, nơi đây trở thành cơ sở y tế tuyến cuối chuyên chăm sóc sức khỏe cho cán bộ trung cao cấp của Đảng, Nhà nước và nhân dân khu vực phía Nam. Đặc thù của Bệnh viện Thống Nhất là tiếp nhận số lượng lớn bệnh nhân cao tuổi, mang trong mình nhiều bệnh lý nền phức tạp.
Trong bối cảnh đó, Khối Ngoại khoa của bệnh viện phải đối mặt với những thách thức khổng lồ. Can thiệp phẫu thuật trên cơ địa người cao tuổi luôn được xem là một “khu vực nguy hiểm” của y học do nguy cơ tai biến trong quá trình gây mê và khả năng hồi phục kém sau mổ. Tuy nhiên, vượt qua mọi rào cản, Khối Ngoại khoa Bệnh viện Thống Nhất đã vươn lên trở thành một trong những mũi nhọn y tế xuất sắc. Và đằng sau sự lớn mạnh vượt bậc ấy, có hình bóng miệt mài, sự định hướng chiến lược và nhãn quan y khoa sâu rộng của PGS.TS.BS Lê Văn Quang. Ông chính là người đã đặt những viên gạch nền móng, xây dựng và củng cố vững chắc vị thế của chuyên ngành ngoại khoa tại cơ sở y tế danh tiếng này.
Hành trình miệt mài “vun xới” và kiến tạo Khối Ngoại khoa vững mạnh
Danh xưng “Người thầy vun xới” mà đồng nghiệp và các thế hệ học trò dành tặng cho PGS.TS.BS Lê Văn Quang không phải là một sự ưu ái ngẫu nhiên. Nó là sự đúc kết từ cả một chặng đường dài ông đã vắt kiệt mồ hôi, công sức để phát triển chuyên môn cho bệnh viện.
Tiên phong ứng dụng các công nghệ phẫu thuật hiện đại
Nhớ lại những ngày đầu, khi điều kiện cơ sở vật chất và trang thiết bị y tế còn nhiều hạn chế, các ca phẫu thuật đa phần vẫn phải thực hiện bằng phương pháp mổ hở truyền thống. Phương pháp này khiến bệnh nhân mất nhiều máu, đau đớn kéo dài và nguy cơ nhiễm trùng hậu phẫu cao. Nhận thức rõ điều này, PGS Lê Văn Quang đã không ngừng trăn trở và tìm tòi các giải pháp tiên tiến từ nền y tế thế giới.
Ông là một trong những chuyên gia đi đầu tại Bệnh viện Thống Nhất trong việc đưa các kỹ thuật phẫu thuật nội soi ít xâm lấn vào thực tiễn lâm sàng. Bằng sự quyết tâm và tư duy đổi mới, ông đã đề xuất ban giám đốc trang bị các hệ thống máy móc nội soi hiện đại, đồng thời trực tiếp đứng mổ để chuyển giao công nghệ cho các đồng nghiệp. Nhờ sự “khai mở” này, Khối Ngoại của bệnh viện đã thực hiện thành công hàng ngàn ca phẫu thuật nội soi đường tiêu hóa, gan mật, tiết niệu… mang lại những bước tiến thần tốc trong việc rút ngắn thời gian điều trị và nâng cao chất lượng sống cho người bệnh sau phẫu thuật.
Xây dựng đội ngũ y bác sĩ ngoại khoa tinh nhuệ
Một cá nhân xuất sắc không thể làm nên một tập thể vững mạnh. Thấu hiểu chân lý đó, trong suốt quá trình giữ các cương vị quản lý nòng cốt, PGS.TS.BS Lê Văn Quang luôn đặt công tác phát triển nhân sự lên hàng đầu. Ông xây dựng một môi trường làm việc dân chủ, khoa học, nơi các bác sĩ trẻ được khuyến khích đưa ra ý kiến, trau dồi chuyên môn và thử sức ở những kỹ thuật khó dưới sự giám sát chặt chẽ của các đàn anh đi trước. Ông chính là “người kiến trúc sư” đã phác thảo và xây dựng nên một Khối Ngoại đoàn kết, tinh nhuệ, sẵn sàng đương đầu với mọi ca cấp cứu sinh tử.
Đỉnh cao chuyên môn: Đôi bàn tay vàng trong phẫu thuật Lão khoa
Nhắc đến PGS.TS.BS Lê Văn Quang là nhắc đến một phẫu thuật viên với nhãn quan lâm sàng nhạy bén và đôi bàn tay vô cùng tài hoa. Năng lực của ông đặc biệt tỏa sáng trong lĩnh vực phẫu thuật cho người cao tuổi – một trong những thử thách khắc nghiệt nhất của y khoa.
Xử lý các ca đại phẫu trên nền bệnh lý phức tạp
Người cao tuổi khi lên bàn mổ hiếm khi chỉ mắc một bệnh. Họ thường mang theo một “bản án y khoa” với sự cộng gộp của tăng huyết áp, đái tháo đường, suy tim, suy thận hay bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính (COPD). Chỉ một sai sót nhỏ trong quá trình bóc tách mô, kiểm soát chảy máu hay quản lý huyết động đều có thể dẫn đến hậu quả tử vong trên bàn mổ.
Đứng trước những ranh giới sinh tử mong manh ấy, bản lĩnh của PGS Lê Văn Quang đã cứu sống vô số sinh mệnh. Ông nổi tiếng với khả năng xử lý các ca đại phẫu phức tạp như cắt bỏ các khối u đường tiêu hóa kích thước lớn, phẫu thuật đường mật phức tạp hay xử lý các chấn thương đa tạng nghiêm trọng. Sự điềm tĩnh, thao tác dứt khoát, chính xác đến từng milimet của ông đã giúp rút ngắn tối đa thời gian lưu bệnh nhân dưới tác dụng của thuốc mê, từ đó hạn chế rủi ro suy đa tạng hậu phẫu.
Triết lý “Can thiệp tối thiểu, hiệu quả tối đa”
Trong quan điểm hành nghề của mình, bác sĩ Quang luôn tuân thủ nguyên tắc bảo tồn tối đa chức năng sinh lý cho cơ thể. Ông nghiên cứu kỹ lưỡng từng hồ sơ bệnh án, hội chẩn đa chuyên khoa cùng các chuyên gia gây mê hồi sức, tim mạch, nội tiết để tìm ra phương án can thiệp an toàn nhất. Sự cẩn trọng tuyệt đối này đã biến ông trở thành “phòng tuyến cuối cùng” đáng tin cậy của những ca bệnh khó mà nhiều cơ sở y tế khác phải e dè, từ chối.
Chân dung người thầy giáo tận tụy trên giảng đường và phòng mổ
Song song với hình ảnh của một “thủ lĩnh” nơi phòng mổ, PGS.TS.BS Lê Văn Quang – Người thầy vun xới khối Ngoại, Bệnh viện Thống Nhất còn hiện lên rạng ngời trong vai trò của một nhà giáo mẫu mực. Không chỉ giảng dạy tại các trường đại học y khoa danh giá, giảng đường lớn nhất của ông chính là ngay tại bệnh viện, bên giường bệnh và dưới ánh đèn phẫu thuật.
Người thầy “cầm tay chỉ việc”
Khác với nhiều chuyên gia chỉ tập trung vào lý thuyết, phương pháp sư phạm của thầy Quang mang đậm tính thực tiễn lâm sàng. Ông chưa bao giờ giấu nghề. Trong mọi ca phẫu thuật do ông làm phẫu thuật viên chính, ông luôn yêu cầu các bác sĩ nội trú, bác sĩ trẻ theo sát để quan sát. Ông kiên nhẫn giảng giải từng đường rạch da, từng cách thắt nút chỉ sao cho mô không bị hoại tử, cách nhận diện các cấu trúc mạch máu thần kinh chằng chịt trong một mớ bùng nhùng của khối u dính.
Chính sự nghiêm khắc nhưng đầy bao dung, sự tận tâm “cầm tay chỉ việc” ấy đã truyền lửa đam mê nghề nghiệp cho hàng trăm học trò. Rất nhiều người trong số họ hiện nay đã trưởng thành, trở thành những bác sĩ trưởng khoa, phó khoa, những chuyên gia phẫu thuật hàng đầu tiếp nối con đường mà ông đã khai mở.
Cống hiến to lớn cho nghiên cứu khoa học
Bên cạnh công tác lâm sàng và giảng dạy trực tiếp, PGS.TS.BS Lê Văn Quang còn để lại một khối lượng di sản khổng lồ về mặt học thuật. Ông là chủ nhiệm của nhiều đề tài nghiên cứu khoa học cấp Bộ, cấp Nhà nước, công bố hàng chục bài báo cáo trên các tạp chí y khoa uy tín. Các nghiên cứu của ông chủ yếu xoay quanh việc đánh giá hiệu quả của phẫu thuật nội soi ở bệnh nhân cao tuổi, các biện pháp giảm thiểu biến chứng hậu phẫu… Những tư liệu này đã trở thành kim chỉ nam, là tài liệu tham khảo vô giá cho các thế hệ y bác sĩ trong công tác khám chữa bệnh thực tiễn.
Tấm gương sáng về Y đức và tấm lòng hướng về bệnh nhân
Một bác sĩ có thể giỏi về chuyên môn, nhưng để được bệnh nhân nhớ mãi, tôn kính gọi bằng “Thầy”, thì chuyên môn thôi là chưa đủ. PGS.TS.BS Lê Văn Quang được hàng ngàn bệnh nhân và gia đình kính trọng bởi một trái tim giàu lòng trắc ẩn và một nhân cách y đức chói sáng.
Tại Bệnh viện Thống Nhất, nơi phần lớn bệnh nhân là những người cao tuổi, tâm lý của họ thường rất nhạy cảm, dễ tủi thân và mang nhiều nỗi lo âu trước cái chết. Bác sĩ Quang luôn dành thời gian đi buồng bệnh mỗi sáng, thăm hỏi từng người với thái độ ân cần, giọng nói trầm ấm. Ông không dùng những thuật ngữ y khoa khô khan, đáng sợ để nói về bệnh tật, mà luôn biết cách dùng những lời lẽ bình dị nhất để xoa dịu nỗi đau, tiếp thêm sức mạnh tinh thần cho người bệnh.
Với ông, phẫu thuật xong chưa phải là kết thúc. Quá trình chăm sóc hậu phẫu, từ việc dặn dò chế độ dinh dưỡng, cách vận động nhẹ nhàng để chống dính ruột, cho đến việc theo dõi lịch tái khám đều được ông trực tiếp đôn đốc. Tấm lòng lương y như từ mẫu ấy đã biến ông trở thành một điểm tựa tinh thần vững chắc, giúp bệnh nhân an tâm bước qua cơn bạo bệnh.
Nhìn lại cả một chặng đường sự nghiệp rực rỡ, có thể khẳng định rằng PGS.TS.BS Lê Văn Quang là một biểu tượng tự hào của Bệnh viện Thống Nhất nói riêng và ngành y tế phía Nam nói chung. Từ đôi bàn tay cứu người không biết mệt mỏi, đến những di sản vô giá trong đào tạo và nghiên cứu khoa học, ông đã hoàn thành xuất sắc sứ mệnh của một người thầy thuốc, một người thầy giáo. Dấu ấn mang tên Lê Văn Quang sẽ còn in đậm mãi trong lòng đồng nghiệp, học trò và những người bệnh đã từng được hồi sinh từ trái tim tận tụy của ông. Việc tìm hiểu về những chuyên gia đầu ngành như ông không chỉ giúp chúng ta thêm vững tin vào nền y học nước nhà mà còn là sự tri ân sâu sắc gửi đến những người đã cống hiến trọn đời vì sức khỏe cộng đồng.
